Email + file rời
- Không biết hồ sơ đang ở ai.
- Thiếu thành phần phát hiện muộn.
- Khó đo thời gian xử lý.
- Không lưu lý do trả lại.
CHUYÊN ĐỀ THỰC HÀNH · CẬP NHẬT 17/08/2026
Từ hồ sơ giấy đến quy trình số có thể kiểm tra.
Guideline dùng AI coding agent để thiết kế prototype hành chính an toàn: hiểu quy trình trước, khóa quyền và dữ liệu, kiểm thử bằng tình huống thật, rồi thí điểm có người chịu trách nhiệm.
8cổng kiểm soát5mẫu tải về1ca xuyên suốt
hoso-noibo.local
HỒ SƠ #XN-2026-0142
Đề nghị cấp giấy xác nhận
Đang thẩm địnhCòn 14 giờ SLA
- 1Tiếp nhận08:31 · Minh Anh
- 2Kiểm tra hồ sơ09:04 · Có log
- 3Thẩm địnhĐang xử lý
- 4Phê duyệtChưa bắt đầu
Nhật ký bất biếnAi · làm gì · khi nào · lý do
Prototype ≠ hệ thống chính thứcKhông đưa hồ sơ thật vào app thử nghiệm.
AI đề xuất ≠ quyết địnhPhê duyệt thuộc người có thẩm quyền.
Chạy được ≠ sẵn sàngPhải có UAT, log, sao lưu và chủ sở hữu.
BẢN ĐỒ TRIỂN KHAI
8 cổng kiểm soát — qua cổng bằng bằng chứng
Mỗi giai đoạn tạo một artifact có thể đọc, duyệt và kiểm tra. “AI đã làm xong” không phải bằng chứng hoàn thành.
01Chọn quy trìnhPhiếu khởi động02Vẽ AS-ISBản đồ hiện trạng03Thiết kế TO-BETrạng thái & SLA04Khóa dữ liệuQuyền & rủi ro05Đặc tảSpec & acceptance06Làm prototypePlan → code07UAT & an toànBằng chứng test08Thí điểmGo-live & handoff
Tiến độ guideline0/8 cổng
Bắt đầu bằng một quy trình nhỏ, ổn định và có chủ sở hữu.
CA XUYÊN SUỐT
“Đề nghị cấp giấy xác nhận nội bộ”
Đủ phức tạp để học phân quyền và phê duyệt, nhưng đủ nhỏ để hoàn thành prototype trong workshop.
Một luồng có kiểm soát
- Mỗi hồ sơ có mã và trạng thái.
- Validation ngay khi tiếp nhận.
- SLA theo từng bước.
- Mọi thay đổi có người và thời điểm.
Khóa phạm vi
- Không ký số thật.
- Không kết nối CSDL thật.
- Không gửi SMS/email thật.
- Không để AI tự phê duyệt.
Nộp nháp→Đã tiếp nhận→Đang thẩm định→Chờ phê duyệt→Hoàn tất↘ Yêu cầu bổ sung ↗
DISCOVER · 60–90 PHÚT
Chọn đúng quy trình để thí điểm
Ưu tiên việc lặp lại, quy tắc ổn định, dữ liệu giả lập được và có chủ sở hữu nghiệp vụ.Thu thập tối thiểu
- Mục đích và căn cứ nội bộ/pháp lý.
- Điểm bắt đầu, kết thúc, tần suất.
- Người nộp, tiếp nhận, xử lý, phê duyệt.
- Đầu vào, đầu ra và thời hạn.
- 5 ca: thường, thiếu, trễ, từ chối, hủy.
Chấm điểm 0–2
Lặp lại nhiềuQuy tắc rõChủ quy trình rõDữ liệu giả đượcÍt tích hợpRủi ro thấp–vừa
Chọn khi tổng ≥ 8/12 và “chủ quy trình” không bằng 0.
Điều kiện qua cổng
MAP AS-IS · 90 PHÚT
Vẽ đúng hiện trạng, kể cả đường vòng
Ghi cả bước chờ, trả lại, bổ sung, ngoại lệ và thao tác ngoài hệ thống.6 câu hỏi
- Ai kích hoạt quy trình?
- Thông tin nào bắt buộc?
- Ai được sửa ở từng bước?
- Khi thiếu/sai thì quay về đâu?
- Quá hạn cảnh báo ai?
- Bằng chứng nào chứng minh đã xử lý?
Mẫu một bước
TrườngVí dụTác nhânVăn thưĐầu vàoPhiếu + tệpQuy tắcĐủ 4 thành phầnĐầu raMã tiếp nhậnNgoại lệYêu cầu bổ sung
Đo riêng thời gian xử lý và thời gian chờ. Nút thắt thường nằm ở hồ sơ chờ giữa hai vai trò.
DESIGN TO-BE · 120 PHÚT
Thiết kế trạng thái và SLA trước màn hình
Mô hình trạng thái quyết định hồ sơ đi đâu, ai chịu trách nhiệm và điều gì được phép.Mỗi trạng thái trả lời
- Ai đang chịu trách nhiệm?
- Hành động tiếp theo hợp lệ?
- Điều kiện chuyển trạng thái?
- SLA bắt đầu/dừng khi nào?
- Được quay lui, hủy, mở lại không?
Đúng và sai
NÊNĐang thẩm định → Chờ phê duyệt khi checklist đủ và có kết luận.
TRÁNHNút “Cập nhật” cho phép chọn bất kỳ trạng thái nào.
DATA & ACCESS · 90 PHÚT
Khóa dữ liệu và quyền trước khi code
Thu thập tối thiểu, phân quyền theo vai trò và log mọi thao tác có hậu quả.4 mức dữ liệu thực hành
Công khaiĐã được phép công bố.Nội bộQuy trình, phân công.Nhạy cảmĐịnh danh, liên hệ.Hạn chếY tế, tài chính, kỷ luật, secret.
Ma trận quyền tối thiểu
Không dán vào agent: hồ sơ thật, CCCD, thông tin sức khỏe/tài chính, mật khẩu, API key, cookie, dữ liệu chưa được phép xử lý. Hệ thống chính thức phải qua pháp chế, an toàn thông tin và kiến trúc của đơn vị.
SPECIFY · 120 PHÚT
Viết đặc tả để AI không được phép đoán
Đặc tả nói cái gì/vì sao; kế hoạch kỹ thuật nói làm thế nào. Chủ nghiệp vụ duyệt đặc tả.Spec 10 phần
- Bối cảnh, mục tiêu
- Vai trò
- Phạm vi/không làm
- Luồng chính
- Ngoại lệ
- Trạng thái/SLA
- Dữ liệu/validation
- Quyền/audit
- Acceptance criteria
- Rủi ro/câu hỏi mở
Given–When–Then
AC-07 · Yêu cầu bổ sung
Given hồ sơ “Đang thẩm định” And vai trò Chuyên viên When nhập lý do và gửi Then trạng thái “Chờ bổ sung” And người nộp thấy lý do And log ghi người, lúc, cũ/mới
Bạn là business analyst hỗ trợ, không tự quyết định nghiệp vụ. Đọc AS_IS.md, TO_BE.md, DATA_DICTIONARY.md và MA_TRAN_QUYEN.csv. Liệt kê mâu thuẫn/câu hỏi mở trước. Soạn SPEC.md theo 10 phần; mỗi yêu cầu có mã; acceptance dùng Given–When–Then; mọi chuyển trạng thái nêu vai trò, điều kiện, log và lỗi. Chưa viết code.
PROTOTYPE · 1–3 NGÀY
Plan → code theo lát cắt
Mỗi lát cắt chạy xuyên từ UI đến dữ liệu giả và có test; luồng chính trước ngoại lệ.4 lát cắt
- Tiếp nhận: tạo, validate, mã hồ sơ.
- Xử lý: phân công, thẩm định, bổ sung.
- Phê duyệt: duyệt/từ chối, lý do, log.
- Quản trị: SLA, lọc, báo cáo giả.
Kỷ luật phiên
- Đọc SPEC + AGENTS.
- Lập plan, nêu file; chưa code.
- Duyệt một lát cắt; giới hạn workspace.
- Xem diff, chạy test, lưu bằng chứng.
- Checkpoint trước lát cắt mới.
Đọc SPEC.md và AGENTS.md. Chỉ triển khai lát cắt “Tiếp nhận hồ sơ” gồm AC-01 đến AC-05 bằng dữ liệu giả. Lập plan tối đa 6 bước, nêu file, migration, test tự động và test thao tác. Không làm phân công/phê duyệt/báo cáo. Chờ tôi duyệt. Sau triển khai, báo từng AC đạt/chưa đạt và bằng chứng.
VERIFY & UAT · 1–2 NGÀY
Kiểm thử quyền, ngoại lệ và truy vết
Happy path chỉ là điểm bắt đầu; lỗi nguy hiểm nhất là sai quyền và thiếu bằng chứng.6 nhóm test
Luồng chínhDữ liệu sai/thiếuChuyển trạng tháiPhân quyềnAudit & SLARestore
Test quyền âm
- Không xem hồ sơ người khác.
- Không tự xử lý và tự duyệt.
- URL/API trực tiếp vẫn bị từ chối.
- Hồ sơ hoàn tất không sửa im lặng.
- Log nghiệp vụ không thể xóa/sửa.
PILOT & HANDOFF · 1–4 TUẦN
Thí điểm hẹp, có rollback và người vận hành
Go-live là quyết định có chủ sở hữu, phạm vi, giám sát, hỗ trợ và phương án quay lại.Pre-flight
- Chủ hệ thống, dữ liệu, hỗ trợ.
- HTTPS, môi trường, secret server-side.
- Backup đã restore thử.
- Log, cảnh báo, SLA hỗ trợ.
- Hướng dẫn người dùng/quản trị.
- Phạm vi và tiêu chí dừng.
Đo sau thí điểm
Tỷ lệ đúng hạnĐúng hạn / tổngFirst-time-rightKhông bổ sung / tổngLead timeTiếp nhận → hoàn tấtLỗi quyềnPhải bằng 0
Chỉ số đạt, không lỗi nghiêm trọng, đủ vận hành.
Có giá trị nhưng cần ổn định thêm.
Sai quyền, mất dữ liệu hoặc không truy vết.
THƯ VIỆN PROMPT
Giao đúng vai cho AI
Prompt không thay artifact. Đính kèm đúng file, yêu cầu câu hỏi mở và giới hạn “chưa sửa” hoặc “chỉ sửa lát cắt”.
01Bóc tách AS-IS
Từ biên bản phỏng vấn, lập bảng: bước, tác nhân, đầu vào, quy tắc, đầu ra, thời gian xử lý/chờ, công cụ, ngoại lệ và bằng chứng. Không tự điền thiếu; tạo danh sách câu hỏi xác minh.
02Phản biện TO-BE
Phản biện TO_BE.md: tìm trạng thái mồ côi, chuyển trạng thái thiếu quyền/điều kiện, SLA thiếu điểm bắt đầu-dừng, vòng lặp không thoát, ngoại lệ thiếu và một người vừa xử lý vừa duyệt. Chưa sửa thiết kế.
03Sinh dữ liệu giả
Tạo 30 hồ sơ GIẢ LẬP theo DATA_DICTIONARY.md gồm ca thường, thiếu, trùng, quá hạn, bổ sung, từ chối và hủy. Không dùng tên, liên hệ, mã định danh có thật. Kèm README ghi rõ dữ liệu giả.
04Test quyền
Từ MA_TRAN_QUYEN.csv và STATE_MACHINE.md, tạo test matrix vai trò × tài nguyên × hành động × trạng thái. Có test cho phép và từ chối; kiểm tra trực tiếp API/URL, không chỉ ẩn nút UI.
05Chẩn đoán lỗi
Chẩn đoán, chưa sửa: ca test [...], vai trò [...], trạng thái [...], bước [...], mong đợi [...], thực tế [...], log [...]. Tìm nguyên nhân gốc, ảnh hưởng, bản sửa nhỏ nhất và test hồi quy.
06Tạo handoff
Tạo HANDOFF.md: phạm vi, kiến trúc, vai trò/trạng thái/dữ liệu, môi trường, file/migration, test+bằng chứng, rủi ro, deploy/rollback/restore, sở hữu và 5 việc tiếp theo. Không chép secret.
07Audit Trail & Chống chối bỏ
Thiết kế bảng nhật ký bất biến (Audit Log) cho quy trình: mọi thao tác phê duyệt, từ chối, yêu cầu bổ sung phải lưu người thực hiện, thời điểm ISO-8601, địa chỉ IP giả lập, trạng thái trước/sau và lý do nghiệp vụ. Log chỉ được thêm mới (Append-only), không được phép sửa hoặc xóa.
08Kiểm soát State Machine & SLA
Tạo module kiểm soát chuyển trạng thái hồ sơ (State Machine): chỉ cho phép chuyển trạng thái theo đúng luồng định nghĩa trong TO_BE.md. Tự động tính hạn xử lý (SLA), cảnh báo màu vàng khi còn 20% thời gian và chuyển màu đỏ kèm thông báo khi quá hạn.
BỘ MẪU THỰC HÀNH
Tải vào workspace
Tất cả dùng dữ liệu giả và phải được chủ nghiệp vụ điều chỉnh theo quy định đơn vị.
NGUỒN CHÍNH THỨC
Cơ sở xây dựng guideline
Đối chiếu ngày 26/08/2026. Đây là hướng dẫn prototype, không thay tư vấn pháp lý, quy chế nội bộ hoặc đánh giá an toàn thông tin.
Lưu ý cập nhật: Nghị định 45/2020/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 310/2026/NĐ-CP (hiệu lực 05/08/2026); Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 có hiệu lực từ 01/01/2026. Khi triển khai hệ thống thật bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt ranh giới bảo mật PII.
01Nghị định 45/2020/NĐ-CPThủ tục hành chính trên môi trường điện tử.↗
MỚINghị định 310/2026/NĐ-CPSửa đổi Nghị định 45/2020 và các văn bản bổ sung liên quan; hiệu lực 05/08/2026.↗
02Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025Hiệu lực 01/01/2026: Phân loại dữ liệu cá nhân cơ bản và nhạy cảm.↗
03GitHub Spec KitDefine what to build before building.↗
04NIST SSDF 1.1Phát triển phần mềm an toàn theo vòng đời.↗
05W3C WCAG 2.2Tiêu chí khả năng tiếp cận có thể kiểm thử.↗
06OpenAI Codex — AGENTS.mdChỉ dẫn bền vững theo phạm vi dự án.↗
07Claude Code best practicesExplore, plan, context và verify.↗
DEFINITION OF DONE
Chỉ “sẵn sàng thí điểm” khi…
- Chủ nghiệp vụ duyệt spec/ngoại lệ.
- Prototype không có dữ liệu thật.
- Test quyền âm và audit đạt.
- Backup đã restore thử.
- Có vận hành, hỗ trợ, rollback.
- Phạm vi/chỉ số thí điểm rõ.